మెరికలు అసలు ఉద్దేశాన్ని మింగేయొద్దు!

ఫలితాలు వచ్చిన ఉదయం...

ఒక ఇంట్లో 590 మార్కులు వచ్చిన కుమారుడికి స్వీట్లు పంచుతున్నారు. బంధువుల ఫోన్లు, అభినందనల సందడి. మరో ఇంట్లో 420 మార్కులు వచ్చిన కుమార్తె నిశ్శబ్దంగా ఒక మూల కూర్చుంది. ఆమె ముఖంలో నిరాశ, తల్లిదండ్రుల కళ్లలో ఆందోళన.

కానీ ఒక ప్రశ్న...

ఈరోజు వచ్చిన మార్కులే వారి జీవితాన్ని పూర్తిగా నిర్ణయించేశాయా?

జవాబు "కాదు" అయితే, మనం ఫలితాలను చూసే విధానాన్ని కూడా మార్చుకోవాల్సిన సమయం ఆసన్నమైంది.

పదో తరగతి ఫలితాలు విడుదలయ్యాయి. రాష్ట్రవ్యాప్తంగా విద్యార్థులు, తల్లిదండ్రులు, ఉపాధ్యాయులందరిలోనూ ఆనందం, ఉత్సాహం, కొన్నిచోట్ల ఆందోళన కనిపిస్తోంది. అత్యధిక మార్కులు సాధించిన విద్యార్థులకు అభినందనలు వెల్లువెత్తుతుండగా, ఆశించిన ఫలితాలు రాని కొందరు విద్యార్థులు నిరాశకు గురవుతున్నారు. అయితే ఈ సమయంలో మనం గుర్తుంచుకోవాల్సిన ఒక ముఖ్యమైన విషయం ఉంది. అదే – మార్కులు జీవితాన్ని నిర్ణయించవు; అవి జీవిత ప్రయాణంలోని ఒక మైలురాయి మాత్రమే.

ఒకప్పుడు విద్య అంటే ప్రభుత్వ ఉద్యోగం పొందడానికి మార్గంగా మాత్రమే చాలామంది భావించేవారు. డాక్టర్, ఇంజనీర్, టీచర్ వంటి కొన్ని వృత్తులే ఎక్కువగా కనిపించేవి. కుటుంబాలు, సమాజం కూడా అదే దిశగా విద్యార్థులను ప్రోత్సహించేవి. కానీ కాలం మారింది. ప్రపంచం మారింది. అవకాశాల పరిధి విస్తరించింది.

నేడు ప్రపంచం వేగంగా మారుతోంది. మార్కులతో పాటు కమ్యూనికేషన్ నైపుణ్యాలు, నాయకత్వ లక్షణాలు, సృజనాత్మకత, సమస్య పరిష్కార సామర్థ్యం, సాంకేతిక పరిజ్ఞానం కూడా విజయానికి కీలకంగా మారాయి. ఒక విద్యార్థి పుస్తకాలలో మాత్రమే కాదు, తన ఆలోచనల్లో, తన ప్రవర్తనలో, తన నైపుణ్యాల్లో కూడా ఎదగాల్సిన అవసరం ఉంది.

పరీక్షల్లో వచ్చిన మార్కులు విద్యార్థి కృషిని కొంతవరకు ప్రతిబింబిస్తాయి. కానీ అవి విద్యార్థి సంపూర్ణ సామర్థ్యాన్ని కొలిచే కొలమానం కావు. ఒక విద్యార్థి గణితంలో ప్రతిభ కనబరచవచ్చు. మరొకరు కళల్లో, క్రీడల్లో, సంగీతంలో లేదా నాయకత్వ లక్షణాల్లో రాణించవచ్చు. అందుకే మార్కులను మాత్రమే ఆధారంగా చేసుకొని భవిష్యత్తును నిర్ణయించడం సరైన విధానం కాదు.

ప్రపంచ ప్రఖ్యాత శాస్త్రవేత్త ఆల్బర్ట్ ఐన్‌స్టీన్ చెప్పిన ఒక మాట నేటికీ ప్రాసంగికమే:

"విద్య అంటే వాస్తవాలను కంఠస్థం చేయడం కాదు; ఆలోచించే మనస్సును తీర్చిదిద్దడం."

ఈ మాటలు విద్య యొక్క అసలు లక్ష్యాన్ని మనకు గుర్తుచేస్తాయి.

ఫలితాలు వచ్చిన వెంటనే చాలా కుటుంబాల్లో "ఏ గ్రూప్ తీసుకోవాలి?", "ఏ కాలేజీలో చేరాలి?" అనే చర్చ మొదలవుతుంది. కొన్నిసార్లు విద్యార్థుల ఆసక్తికన్నా సమాజ అభిప్రాయం, బంధువుల సూచనలు లేదా ఇతరుల విజయాలు ఎక్కువ ప్రభావం చూపుతాయి. అయితే ప్రతి విద్యార్థికి తనదైన అభిరుచి, తనదైన కలలు ఉంటాయి. వాటిని గౌరవించడం అవసరం.

ఇంటర్మీడియట్, పాలిటెక్నిక్, ఐటీఐ వంటి సాంప్రదాయ విద్యా మార్గాలతో పాటు నేడు ఎన్నో కొత్త అవకాశాలు అందుబాటులో ఉన్నాయి. కృత్రిమ మేధస్సు (AI), డేటా సైన్స్, సైబర్ సెక్యూరిటీ, యానిమేషన్, గ్రాఫిక్ డిజైన్, డిజిటల్ మార్కెటింగ్, రోబోటిక్స్, గేమ్ డెవలప్‌మెంట్ వంటి రంగాలు యువతకు కొత్త దారులు చూపుతున్నాయి.

భవిష్యత్తు మరింత ఆసక్తికరంగా ఉండబోతోంది. రాబోయే సంవత్సరాల్లో సాంకేతిక రంగం, అంతరిక్ష పరిశోధనలు, గ్రీన్ ఎనర్జీ, బయోటెక్నాలజీ, ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ వంటి రంగాలు కొత్త అవకాశాలను సృష్టించనున్నాయి. భవిష్యత్తులో విజయవంతం కావాలంటే మార్కులతో పాటు నైపుణ్యాలను కూడా పెంపొందించుకోవాల్సి ఉంటుంది.

తల్లిదండ్రుల పాత్ర ఇక్కడ ఎంతో కీలకం. పిల్లలపై తమ ఆశయాలను రుద్దడం కంటే వారి బలాలు, బలహీనతలు, ఆసక్తులను అర్థం చేసుకోవడానికి ప్రయత్నించాలి. సరైన మార్గనిర్దేశం చేయాలి. విజయాన్ని ఇతరులతో పోల్చడం కంటే, పిల్లల్లో ఆత్మవిశ్వాసాన్ని పెంపొందించడం ముఖ్యం.

ఫలితాలు ఆశించిన విధంగా రాకపోతే కొందరు విద్యార్థులు నిరాశకు గురవుతారు. అలాంటి సమయంలో కుటుంబ సభ్యులు, ఉపాధ్యాయులు వారికి అండగా నిలవాలి. ఒక పరీక్ష ఫలితం జీవితానికి ముగింపు కాదని, ముందుకు వెళ్లడానికి ఎన్నో అవకాశాలు ఉన్నాయని వారికి తెలియజేయాలి.

భారత మాజీ రాష్ట్రపతి డాక్టర్ ఏ.పి.జె. అబ్దుల్ కలాం చెప్పిన మాటలు ప్రతి విద్యార్థికి స్ఫూర్తినిస్తాయి:

"కలలు కనండి. ఆ కలలు ఆలోచనలుగా మారతాయి. ఆ ఆలోచనలు కార్యాచరణగా మారతాయి."

కెరీర్ ఎంపికలో కూడా తొందరపాటు నిర్ణయాలు తీసుకోకూడదు. అవసరమైతే కెరీర్ కౌన్సెలింగ్, అభిరుచి పరీక్షలు, రంగ నిపుణుల సలహాలు తీసుకోవాలి. సరైన సమాచారం ఆధారంగా తీసుకున్న నిర్ణయం భవిష్యత్తులో మంచి ఫలితాలను ఇస్తుంది.

చరిత్రను పరిశీలిస్తే తక్కువ మార్కులతో ప్రారంభించి జీవితంలో గొప్ప విజయాలు సాధించిన వ్యక్తులు ఎందరో కనిపిస్తారు. అలాగే అత్యధిక మార్కులు సాధించిన ప్రతివారూ ఒకే స్థాయిలో విజయవంతం కాలేదు. ఇది మార్కులు ముఖ్యమని, కానీ అవే అంతిమ నిర్ణయం కాదని సూచిస్తుంది.

విద్య యొక్క అసలు ఉద్దేశం మంచి మనిషిని, బాధ్యతగల పౌరుడిని, సమాజానికి ఉపయోగపడే వ్యక్తిని తయారు చేయడం. జ్ఞానం, విలువలు, నైపుణ్యాలు, సృజనాత్మకత, మానవతా దృక్పథం – ఇవన్నీ కలిసినప్పుడే విద్య సంపూర్ణమవుతుంది.

గతం మనకు పునాది ఇచ్చింది.
వర్తమానం మనకు అవకాశాలు ఇస్తోంది.
భవిష్యత్తు మన నైపుణ్యాలను పరీక్షించబోతోంది.

అందుకే విద్యార్థులు మార్కుల కోసం మాత్రమే కాకుండా, జీవితానికి అవసరమైన జ్ఞానం, విలువలు, నైపుణ్యాల కోసం కూడా చదవాలి.

ఇక్కడ ఒక విషయం స్పష్టంగా చెప్పాలి. ఈ వ్యాసం మార్కుల విలువను తగ్గించడానికి రాసింది కాదు. కష్టపడి చదివి మంచి ఫలితాలు సాధించిన ప్రతి విద్యార్థి అభినందనీయుడే. అయితే మార్కులే విద్యకు పరమావధి అన్న భావన పెరుగుతున్న ఈ కాలంలో, విద్యార్థి వ్యక్తిత్వం, ఆలోచనా శక్తి, నైపుణ్యాలు, మానవీయ విలువలు కూడా అంతే ముఖ్యమని గుర్తు చేయాలనే ఉద్దేశంతో ఈ ఆలోచనలను పంచుకుంటున్నాను. ఎందుకంటే నేటి విద్యార్థులే రేపటి సమాజ నిర్మాతలు.

మార్కులు తలుపు తెరవొచ్చు... కానీ జీవితంలో ఎంత దూరం వెళ్లాలో నిర్ణయించేది మన అభిరుచి, కృషి, నైపుణ్యాలే.

నేటి ఫలితాలు రేపటి భవిష్యత్తుకు ఒక ప్రారంభం మాత్రమే. గమ్యం ఇంకా చాలా దూరంలో ఉంది. అందుకే మార్కులను ఆనందంగా స్వీకరిద్దాం. విజేతలను అభినందిద్దాం. ఆశించిన ఫలితాలు రాని వారిని ప్రోత్సహిద్దాం.

కానీ ఒక విషయం మాత్రం ఎప్పటికీ మర్చిపోవద్దు...

మార్క్‌షీట్ ఒక కాగితం మాత్రమే; మనిషి విలువను నిర్ణయించేది అతని వ్యక్తిత్వం, కృషి, కలలు.

మెరికలు మెరవాలి గానీ, విద్య యొక్క అసలు ఉద్దేశాన్ని మాత్రం మింగేయకూడదు!

రచన : తేరాల రాజేంద్ర ప్రసాద్ గుప్తా 

పదాల అర్థం

• మెరికలు = పరీక్షల్లో వచ్చిన మంచి మార్కులు, ర్యాంకులు, విజయాల మెరుపు.
• అసలు ఉద్దేశం = విద్య యొక్క నిజమైన లక్ష్యం (జ్ఞానం, నైపుణ్యాలు, విలువలు, వ్యక్తిత్వ వికాసం).
• మింగేయొద్దు = కప్పివేయకూడదు, మరుగున పడనివ్వకూడదు.

మొత్తం శీర్షిక అర్థం

పరీక్షల్లో వచ్చిన మార్కుల మెరుపు కారణంగా విద్య యొక్క అసలు లక్ష్యం మరుగున పడకూడదు.

ఈ వ్యాసం మీకు నచ్చితే ఒక విద్యార్థికి, ఒక తల్లిదండ్రికి పంపండి.

మార్కులు జీవితంలో ముఖ్యమే... కానీ అవే జీవితం కాదని మరికొంత మందికి కూడా తెలియజేయండి.

ఒక షేర్‌తో ఒక పిల్లవాడిలో ఆత్మవిశ్వాసం పెరగొచ్చు... ఒక తల్లిదండ్రి ఆలోచన మారొచ్చు.

అందుకే ఈ సందేశాన్ని వీలైనంత మందికి చేరవేయండి.